
Czy to prawda, że maski afrykańskie przyciągają niepowodzenia?
Grono Miłośników Afryki wciąż rośnie. Na terenie całej Europy wciąż znajdują się osoby, które odkrywają sztukę afrykańską, „przepadając” w zachwycie nad nią. Nic dziwnego, owa sztuka przepełniona jest bogactwem kolorów, faktur, wysokiej jakości materiałów i duszy – nie są to jedynie bezwartościowe przedmioty. Posiadają one głębokie znaczenie, co dodatkowo podnosi ich wartość i przesądza często o chęci zakupu. Elementy sztuki z Afryki w niesamowity sposób oddają jej klimat i magie. W każdym szczególe widać pasje, talent i precyzje. Niesamowitym doświadczeniem jest móc poczuć kawałek Afryki właśnie dzięki maskom afrykańskim czy też figurkom. Nie istotne jest, czy nabędziemy figurki, meble czy płaskorzeźby – zachwyt będzie miał podobny wymiar. Docenią to szczególnie Ci, którym nie dane było z różnych powodów wybrać się w podróż na Czarny Ląd. To możliwość obcowania z tamtejszą kulturą i tradycją „zamkniętą” w danym przedmiocie z Afryki.
Grupa zwolenników sztuki afrykańskiej jest liczna (i nadal rośnie!). Niemniej jednak, jak w wielu aspektach życia (szczególnie sztuki) nie brakuje także aktywistów, którzy głoszą wszem i wobec swoje przekonania. Śledząc informacje w Internecie można natrafić na artykuły poświęcone tematowi „maski afrykańskie przynoszą pecha”. Twierdzi się, że posiadają one nadprzyrodzone moce. Co więcej, przedmioty sztuki afrykańskiej mogą być dla nas niebezpieczne, dlatego zniechęca się do zakupu wyżej wymienionych „tworów”.
W poniższym artykule wyjaśnimy, czy głoszone teorie są prawdziwe i czy posiadając w naszym zaciszu domowym maski afrykańskie mamy się czego obawiać. Zapraszamy do lektury!
Ukryta symbolika masek afrykańskich
Maski afrykańskie w oczach i wierzeniach ludu Czarnego Lądu pełnią funkcję nie tylko „zwykłego przedmiotu”. Zostały stworzone, aby być noszone, jednak nie w dniu powszednim. Stanowią ogromnie istotny element tamtejszej kultury i tradycji. Jest ona nieodłącznym towarzyszem mieszkańców Afryki wszelkich ceremonii i rytuałów. To, jakich konkretnie uwarunkowane jest przynależnością do danego plemienia.
Maska pełni funkcję łącznika, pomiędzy światem zmarłym, a osobami trwającymi przy życiu. Za pomocą maski afrykańskiej i charakterystycznego tańca możliwe było nawiązanie kontaktu. Tancerz stawiając kolejne kroki w rytm muzyki z maską z drewna na twarzy wypowiadał szereg niezrozumiałych dla publiki odgłosów. Nie obyłoby się więc bez tłumacza, który analizując wydane przez tancerza odgłosy, przekazywał zebranym wiadomość z zaświatów. Motyw ten ukazują maski tworzone na wzór ludzkich czaszek.
![]() |
![]() |
![]() |
Wyżej wymieniony rodzaj maski nie jest jedynym, który można wyróżnić w sztuce afrykańskiej. Kolejnym motywem, który znajduje swoje odzwierciedlenie w maskach są zwierzęta. Mieszkańcy tamtejszego kontynentu używali tego wariantu masek w celu spłoszenia drapieżnika z ich terenu. Nie jest to jednak jedyne przeznaczenie. Maski ukazujące zwierzęta są uznawane za symbol wszelkich cnót. W tego typu maskach afrykańskich najczęściej można znaleźć podobiznę bawoła, hieny, jastrzębia, krokodyla i antylopy. Każde z wyżej wymienionych posiada ponadto indywidualne znaczenie. Dla przykładu, lud Czarnego Lądu wierzy w nadprzyrodzoną moc i siłę bawoła.
Ostatnim wariantem masek z Afryki, które chcielibyśmy omówić w tym materiale są kobiety, a raczej ich twarze. Tworzone w oparciu o wzór piękna. Ideał ten nie był jednak jednoznaczny dla każdej grupy etnicznej. Dla jednych, to znamiona będą pożądanym elementem wśród płci żeńskiej, u innych zaś będą to migdałowe oczy. Jeszcze inni uznają zakrzywione rzęsy czy wąski podbródek za atrakcyjny. Ten typ maski w głównej mierze nosili mężczyźni.
Pech wynikający z posiadania masek afrykańskich
Omówiliśmy już wszystkie warianty masek z Afryki oraz jakie zastosowanie i symbol za nimi przemawia. Czas więc na jednoznaczną odpowiedź na nurtujące wciąż wszystkich pytanie – czy sztuka afrykańska może stanowić zagrożenie?
Uznawanie masek afrykańskich za niebezpieczne nie jest jedynym przesądem/przekonaniem, które panuje wśród ludzi mieszkających w obrębie różnych zakątków Europy. Szczególnie jest to typowe dla naszego kraju – staramy się unikać tego, co może spowodować, że zła passa będzie nad nami ciążyć. Tutaj można przytoczyć wierzenie, że czarny kot, który przebiegł nam przez ulice zwiastuje nieszczęście. Podobnie jest z rozbitym lustrem, a także – jak już wspomnieliśmy – z użyciem maski z Afryki jako ozdoby w mieszkaniu.
Czy ma to pokrycie w rzeczywistości? Oczywiście, że nie. Winniśmy pamiętać, że za nasze powodzenie/sukces jesteśmy odpowiedzialni jedynie my sami. Mówi się, że „jesteśmy kowalami własnego losu”, co jest całkowitą prawdą. Przedmioty są jedynie przedmiotami i nie mają mocy dania lub odebrania nam dobrej passy. Ponadto, warto zaznaczyć, że sztuka afrykańska nie posiada złych mocy i co więcej – ilustruje złych duchów. Mieszkańcom Czarnego Lądu służą jedynie do dobrych celów.